kasumai

Obradoiros africanos 4. Bin-bins

2009-06-17T20:13:00.004+02:00

No obradoiro de bin-bins aprendimos a facer colares e pulseiras con doas. É unha tarefa simple pero traballosa, pois houbo quen pasou tempos e tempos enfiando boliñas.
No Senegal é habitual ver mulleres e crianzas levar estes colgantes de adorno. Poden ser levados nas mans, nos pés ou na cintura. Tradicionalmente funcionaban como amuletos protectores: colocabanselle aos bebés para protexelos de perigos e doenzas, algo lóxico tendo en conta os elevados índices de mortalidade infantil.

Obradoiros africanos 3. Froitas tropicais.

2009-06-08T22:18:00.000+02:00

A idea inicial era realizar un obradoiro de zumos e bebidas tropicais, pero a maioría das receitas que tiñamos requerían tempo para macerar algúns dos ingredientes. Así que optamos polo máis básico: tomar a froita ao natural. Trouxemos de todo, froitos secos e secados como anacardos, dátiles ou manises, e froita xugosa como goiabas, mangos, papaias, piñas...
Despois de preparala para o consumo, o alumnado podía optar por xogar a adiviñar, ás cegas, de ollos tapados, a que froita correspondía o sabor exótico que encotraba na boca.
Auténticos gourmets estamos a formar na Arousa!

Obradoiros africanos 2. O xogo do mapa.

2009-06-06T02:12:00.003+02:00

Vai desde xa e nestes días unha selección de fotos para que vos fagades unha idea do que foron os obradoiros.
Comezamos co xogo do mapa. Fixemos un mapa político de África ben grande. Fixemos del cachiños, un por país. Cada un dos grupos-aula do instituto houbo de pasar polo centro do patio e organizarse para montar o puzzle. A única condición era que tiñan os pontos cardianis marcados e debían respectar esa orientación. Era cronometrado o tempo que tardaba cada grupo e foi elixido o gañador: 4º PDC que o deu montado en pouco máis de dous minutos.
Esta foi a actividade máis diferente de todas, polo seu carácter competitivo. Mais os grupos souberon con antelación en que consistía e poideron organizarse e estudar para levala a cabo. Boa parte do alumnado estudou por primeira vez os países de África e dunha outra maneira. Cremos que nas fotos se ve ben que resultou unha actividade divertida (xa pensamos en repetila cos outros continentes...):

Obradoiros africanos

2009-05-28T17:28:00.007+02:00

Durante a mañá de onte, o IES Illa de Arousa transformouse nun campo de xogos e actividades onde profesorado e alumnado compartimos a tarefa de aprender e coñecer un pouco mais as culturas africanas.
A idea era comezar a despedir o curso actualizando e recup erando parte dos coñecementos que adquirimos sobre África nestes dous cursos, dunha forma lúdica.
Aproveitando o bo tempo (a pesar da nortada mañanceira), organizamos no patio 8 obradoiros xestionados por grupos de profes e alumnos nos que pu ido participar toda a comunidade escolar:

un obradoiro de bin-bins (em wolof) ou cri-cris (em diola), onde as persoas participantes aprendíam a realizar pulseiras e colgantes de abalarorios que en moitas rexións africanas, a parte do valor ornamental, teñen un simbolismo relixioso ou espiritual.
un obradoiro de trenzas, onde aprendimos a pentearnos ao estilo máis rasta.
Un obradoiro de máscaras, onde imitamos as pinturas das tribos do val de Omo, en Etiopía, e fixemos fotos para unha montaxe que poderedes ver proximamente.
Un obradoiro de froitas tropicais onde nos achegamos a sabores diferentes,
Un obradoiro de alfabetos africanos, onde aprendimos a escribir os nosos nomes segundo abecedarios ou silabarios doutras linguas.
Un obradoiro de pintado de camisolas onde puxemos en práctica a arte exipcia, que moitas esquecen que tamén é África.
Un obradoiro de tatuaxes con hen na, no que poidemos gravar nos nosos pulsos os nosos nomes ou os desa persoa secreta con alfabeto estraño.
Un obradoiro de mancala, onde aprendimos as regras dese xogo de mesa.
E na parte competitiva, un concurso por aulas: quen era o grupo que montaba antes o mapa xigante de África elaborado com goma-esmuma. Por certo, gañou 4ºPDC.

Partindo dunha primeira quenda de participacións obrigatoria, durante duas horas e media fomos pasando polos obradoiros en función de gustos e espazo. A experiencia (para o profesorado novidosa: nunca tentáramos organizar algo así) foi moi positiva e divertida para todos. Quedamos con ganas de repetir.
Ademais, veu a tele!

Día de Àfrica

2009-05-25T23:46:00.002+02:00

Hoxe foi o Día de África. e din n'A Nosa Terra que segue a encabezar todas as estadísticas negativas. Mais aínda hai xente que se esforza por amosarnos outra cara do continente.

o mundo ao revés...

2009-03-23T20:12:00.002+01:00

será tan difícil?

vía trafegando ronseis.

África en fotos

2009-03-22T17:28:00.004+01:00

A través do xornal vieiros chegamos á web de A24 Media Productions, onde podemos, ademais de coñecer toda a actualidade sobre o continente africano un completo e fermoso fondo fotográfico.

Rebaixas en dereitos humanos

2009-03-21T15:10:00.003+01:00

Hoxe é o Día internacional contra o Racismo e a Xenofobia. As crises sempre as pagan as persoas con menos recursos. E aquí esas persoas son as inmigrantes. As ONG españolas están a denunciar a intención dos gobernos eurpeos de reducirlles dereitos ás persoas inmigrantes aproveitando a situación económica actual, como se elas fosen as responsábeis do que está a acontecer no mundo financieiro... ONG's como Sos Racismo teñen denunciado en semanas pasadas a detención indiscriminada de inmigrantes nas rúas de Madrid. Amnistía Internacional xa puxo en marcha a súa campaña de denuncia: Convídanos a escribirlle ao Presidente Rodríguez Zapatero... Está na nosa man.

Auga a vida ou morte

2009-03-08T23:20:00.002+01:00

No Día da Muller Traballadora, unha ollada ás duras tarefas das que a modernidade nos ten librado. A auga que a nós nos chega pola billa, noutros lugares do mundo é carretada diariamente por mulleres e, sobre todo, nenas. Reportaxe da revista dominical magazine.

Vidas destrozadas

2009-03-06T23:36:00.002+01:00

Este é o nome dunha impactante campaña da ONG Médicos Sen Fronteiras [MSF], coa que pretende chamar a atención sobre o uso da violencia sexual como arma nas zonas en conflito bélico e, especialmente, sobre a necesidade de dar atención ás vítimas. Entra neste enderezo e comproba se es quen de arranxar unha vida destrozada en 72 segundos...

arte africana

2009-03-04T20:57:00.005+01:00

No blog Trafegando Ronseis podedes ver unha presentación que combina música de John Wakelin e pintura africana de autoría variada.

TEATRO: a illa

2009-02-05T15:42:00.004+01:00

A finais do curso pasado, dentro do grupo Valora, xurdiu a idea de formar un grupo de teatro no IES. Como moitos sabedes, andabamos a traballar niso, pois desde o pasado mes de Novembro, un grupo mesturado de profes e alumnos estivemos a asistir a un obradoiro de teatro os martes pola tarde.
Pois ben, o obradoiro xa rematou, polo que a andaina que temos agora por diante é montar a nosa obra teatral. Aínda admitimos xente no grupo: profes, alumnado, papás e mamás. Nunca está de máis ter artistas arredor!!
A obra que queremos montar tratará da emigración, da comunicación, do trato às persoas diferentes. O argumento-base o sacarémolo do libro La Isla, de Armin Greder, un álbum ilustrado que nos impresionou áquelas persoas que o lemos.
O próximo martes, faremos unha lectura colectiva do conto, para irmos collendo ideas e propostas de representación, polo que é un bo momento para incorporarvos ao traballo do grupo.
En todo o caso, para que teña interese, estes son, por agora, os horarios elexidos:

DIA: todos os martes
HORA: de 18.15 a 19.15
LUGAR: Aula de Desdobre do IES Illa de Arousa.

o teste da boneca

2009-01-22T14:13:00.007+01:00

Unha arrepiante proba de que a inferioridade é aprendida e interiorizada desde idades moi temperás. Este é un fragmento, con subtítulos en portugués, dun documental "A conversation about race", do director Craig Bodeker. Suficiente para estarrecer:

corazóns africanos

2009-01-21T23:53:00.004+01:00

Deixounos un comentario unha amiga nunha nova anterior. É nai adoptante dunha crianza de Costa do Marfil e deixounos o enderezo do seu blog persoal: corazones africanos. Nel podemos encontrar grande cantidade de información en ligazóns a outros lugares onde outras persoas reflexionan, aprenden e soñan África. Ben merece unha visita.
Un saúdo, Fátima.

milonga del moro judío

2009-01-21T16:58:00.005+01:00

Aquí un tema de Jorge Drexler, fillo dun xudeu fuxido da Alemania nazi, que dá a súa opinión sobre o conflicto palestino. A letra é del, baseándose nun poema de Chicho Fernández Ferlosio. Se queredes saber máis sobre o que está a acontecer no Oriente Próximo, e ter acceso a outros materiais podedes visitar a páxina de trafegando ronseis, onde hai ligazóns a outros moitos portos.

arousa-dakar

2009-01-21T16:38:00.004+01:00

Para quen pense que non temos nada que ver cos africanos, a proba irrefutábel de que hai unha historia de contactos anterior ao nacemento deste blog: através dos nosos amigos de na illa, chegamos aos fondos fotográficos do Museo do Mar de Galiza, onde encontramos esta instantánea na que Américo Ferro, viciño da Arousa, posa para a cámara con dous viciños de Dakar.

promises

2009-01-21T15:59:00.004+01:00

No centro andamos nun proceso de inmersión total nas novas tecnoloxías. Temos novos blogues, algúns xestionados por profesorado, outros coa axuda do alumnado. Nun deles, no xeral, colocamos fragmentos da película que imos ver a semana que ven, porque eis o ven o Día Escolar pola Paz, e pensamos en adicarlle algo do noso tempo de aulas a Palestina.
A película chámase Promises [promesas, titulada en España como "El conflicto visto por ellos"] e nela crianzas palestinas e israelís contan a súa visión do conflicto.
O filme segue a xornada do cineasta americano-israelí B.Z. Goldberg nun encontro con 7 crianzas palestinas e israelís de idades entre 9 e 13 anos, observando o conflito do centro-oeste através de seus ollares. O documental dá voz a estes nenos, que, apesar de viveren a apenas 10 minutos de distancia, habitan mundos completamente diverxentes.

Ademais da película, podedes ver outro documental, Check-point, onde temos coñecemento da humillación diaria que viven as persoas palestinas para cruzar as fronteiras de Gaza e Cisxordania.

O odio ha de ser sementado, regado, podado, estercado para que creza forte. Só así pode acabar en guerra.

a viaxe de Said

2009-01-14T16:14:00.003+01:00

Recoméndanos Fe esta curtametraxe de animación, de Coke Rioboó. que ten por protagonista a Said, un neno que vive no deserto, á beira do mar, e que soña con viaxar ao paraíso: España. Levou o Premio Goya 2007 á mellor curtametraxe de animación.
Vendo a curta, podemos escoitar e ver [ler] a lingua árabe.

conta comigo

2009-01-14T15:54:00.002+01:00

Para comezar ben o ano, unha canción. En tempos de guerra, a música é unha ponte que une persoas distintas en mundos diversos:

tod@s somos inmigrantes

2008-12-16T20:48:00.003+01:00

O 18 de Novembro é o Día Mundial das Migracións. En vieiros fálannos das inciativas do Foro Galego da Inmigración para esta xornada.

princesa de áfrica 3

2008-12-01T00:04:00.002+01:00

E hoxe, no EPS, umha reportaxe sobre o documental e unha das súas protagonistas: yo, mi marido y sus otras mujeres. para debater a poligamia.

princesa de áfrica 2

2008-11-26T16:16:00.005+01:00

Acompañando ao trailer do documental Princesa de África, circula polo youtube este vídeo animado do caderno de viaxe debuxado por Raúl Sánchez Muñoz, e que tamén merece espazo propio:

princesa de áfrica 1

2008-11-26T15:54:00.006+01:00

Chegou a nós, a través de díxome díxome, a nova de que anda polo mundo um documental do que poderíamos gustar: Princesa de África. conta a historia dunha rapaza senegalesa de 14 anos, Marem, que quere ser bailarina, e a de Sonia, umha muller española, bailarina atraída pola maxia africana. Ambas fican unidas por PapNdiayé, pai de Marem, home de Sonia.

Pero nin África nin España son o que parecen...
O documental combina, como se pode ver na páxina web, música, debuxos e imaxes reais, dando lugar a un conxunto moi chamativo.
Se o documental é da calidade deste trailer, é digno de ver en todas as clases, en todas as casas:

Un galego por África

2008-10-20T17:50:00.003+02:00

No xornal A nosa terra, encontramos unha breve entrevista a Xaquín López, reporteiro galego que ven de publicar un libro sobre o tráfico de nenos escravos en África: "Las fronteras se cruzan de noche".

e ti que cantas?

2008-10-08T22:53:00.003+02:00

Unha das actividades realizadas o ano pasado tivo por protagonista a música e a lingua inglesa. O alunado de segundo descubriu o mundo dos instrumentos tradicionais senegaleses desde o inglés; despois tivo que preparar umha presentacións dos instrumentos tradicionais galegos para lles enviar aos compañeiros do CEM HANN.
Entre leitura e escritura, escoitamos unha canción africana.

volvemos!!

2008-10-08T22:32:00.004+02:00

O grupo valora volve ás andadas co comezo de curso. Xa temos pensadas novidades que vos iremos contando aquí. Porén, imos amodiño, porque estamos contaxiadas do ritmo africano e en Dakar non comezan a escola até Outubro.

E ti que comes?

2008-07-22T23:42:00.009+02:00

Unha das actividades feitas durante este curso pasado estaba relacionada coa comida. Porque as persoas seremos todas diferentes e estrañas, pero ao final, todas temos fame e gostamos de levar un bo xantar á boca.

Así que en clase de Francés, o alumnado de 2º da ESO coñeceu un dos pratos reis da cociña senegalesa, o tie-bou-dienne, aprendendo léxico relacionado coa alimentación e a maneira de escribir instrucións.
A base do tie-bou-dienne é o arroz, que se prepara con verduras variadas e carne de cordeiro. unha delicia.

E despois o segundo paso: enviarlles aos nosos amigos e amigas do CEM Hann receitas culinarias desta parte do mundo. Por se queren aprender a cociñalas. Xa van camiño de Dakar.

Por certo, xa que andamos nisto dos xantares, sabede que esta fin de semana na Arousa, se celebra a Festa da Navalla.

de dornas e caiucos 2

2008-07-17T12:24:00.004+02:00

O primeiro paso para respectar as culturas alleas é ter coñecemento, amor e respeito pola propia. Na Arousa non haberá problema. Porque aí temos a Salva e Lino de protagonistas en Brest, representando o relevo xeracional no mundo da cultura marítima galega. As fotos son de vieiros.

a polo ghit 08

2008-07-14T15:37:00.003+02:00

Pulpiño Viascón lembrouse das persoas inmigrantes na canción coa que participa no Apologhit, concurso musical organizado polo Xornal vieiros e a Radio Galega. Votemos para que sexa esa a canción galega do verán. Entretanto, o video da canción coa que gañou hai dous anos.

sereas negras no mar

2008-07-14T15:10:00.005+02:00

Despois do acontecido nas costas do sur durante a semana pasada, colle sentido a suxerencia que Bilal nos fixo cando veu a mesa redonda: que meditemos nas razóns que poden levar a unha persoa a arriscar a súa vida e a dos seus fillos nunha viaxe tan perigosa. En que mundo vivimos?

revista de fin de semana 3.

2008-07-06T20:54:00.002+02:00

No EPS deste domingo, unha reportaxe da que podemos sacar moito partido: fala da xeración i, é dicir, da primeira xeración multicultural no noso país.

de mugabes e ditaduras

2008-07-01T14:15:00.003+02:00

Cimbabue ven de proclamar presidente a Robert Mugabe ou bem Mugabe ven de autoproclamarse presidente de Cimbabue. Tedes información sobre a situación neste país aquí, aquí, aquí. En africanidades resumen unha breve reflexión de France Press sobre os moitos Mugabes que hai en África.

de Europa e de retornos

2008-06-22T20:56:00.005+02:00

Na presentación que preparamos sobre Senegal, puxemos imaxes da Illa de Goreé, centro de internamento de escravos en Dakar, e imaxes da PORTA SEN RETORNO, da cal partían os escravos para non volver ver a súa terra.
Hoxe o conto é distinto, pero no fondo o mesmo: O Parlamento Europeo ven de aprobar unha nova directiva, chamada casualmente DO RETORNO, que permite a repatriación inmediata das persoas inmigrantes, sen atención legal, e a súa retención, tamén se apoio legal, até durante 18 meses. Esta medida está a ser contestada en múltiplos espazos, algúns tan chamativos como a presidencia do goberno de Bolivia, dos que a rede é unha boa mostra. Tedes opinións en brétemas, sihomesi, periodistas21, altermundo, juegodetronos, africanidades e moitos máis. Deste último chegamos á Arxentina, de onde chega unha reflexión que comeza así:

Desde hace 5 siglos las Américas han absorbido a decenas de millones de europeos. Incluso, después de expulsar a las coronas europeas, el nuevo mundo siguió recibiendo inmigrantes del viejo mundo que huían de crisis, guerras y persecuciones.

Hoxe nós pechámoslles as portas. O caso é impedir a volta a quen a desexa e a permanencia a quen a necesita...

de danzas e djembes 2

2008-06-20T19:56:00.004+02:00

E fixemos o obradoiro. Houbo menos participantes dos anotados inicialmente debido a imponderables do tempo [a praia chamaba máis], pero aquelas que participamos pasámolo en grande e estamos dispostas a repetir.
As persoas que participaron no Obradoiro de Percusión poideron aprender algúns ritmos básicos partindo do djembe e compreender a filosofía desta música, levados da man de Bilal.
As que participaron no Obradoiro de Danza Africana tamén deron cos movementos máis básicos desta disciplina e prepararon unha pequena coreografía, orientados por Cristina.
Ao final, xuntanza dos dous grupos e combinación das mútuas aprendizaxes: uns tocaban outras bailaban. E todos celebramos a nosa arte brindando con bissap -infusión lixeira a base de hibisco e menta.
Un breve vídeo de mostra dos primeiros pasos. en próximos días, a danza final.

DE DANZAS E DJEMBES

2008-06-17T19:04:00.006+02:00

O venres 20 de Xuño o IES da Illa de Arousa vai vibrar ao son dos ritmos africanos. Para iso contamos con un percusionista senegalés e unha profesora de danza formada en Senegal. Con esta actividade lúdica rematamos as actividades que foron programadas para este curso e nos despedimos así dun ano no que nos fomos adentrando na cultura senegalesa e coas que disfrutamos moito.

E para ir quentando motores poñemos esta animación de Erica Russell,que xa invita a bailar.

revista de fin de semana 2.

2008-06-16T21:41:00.004+02:00

No magazine, suplemento do Faro de Vigo, reportaxe fotográfica de Sebastiao Salgado, sobre Okavango, dentro da serie de fotografías Xénese, que conta con outros dous capítulos adicados a África.
Aproveitando, habedes de saber que na Biblioteca do IES temos á vosa disposición o libro África, deste mesmo fotógrafo, acompañado de textos do escritor mozambicano Mia Couto.

E hoxe, no El País, unha reportaxe sobre os beneficios que as persoas inmigrantes aportan á economía española. Para que despois digamos que nos rouban o traballo...

onde non cheguemos os galegos...

2008-06-16T21:37:00.002+02:00

Aquí hai un avance do documental O rei galego de África. Xa estamos agardando para velo.

Coñece África

2008-06-12T22:44:00.002+02:00

Na biblioteca do centro, unha exposicón con traballos do alumnado sobre os países e os grandes biomas africanos.

revista de prensa 3.

2008-06-10T20:42:00.005+02:00

Hoxe no El País unha reportaxe sobre cooperación ao desenvolvemento e xénero ou sobre por que é mellor entregar a axuda ás mulleres.

revista de fin de semana

2008-06-09T20:29:00.002+02:00

Esta fin de semana unhas notas dos xornais que nos poden interesar sobre inmigrantes de hogano [eles]:

No EPS, unha reportaxe sobre o traballo da ONG NIMBA para facer chegar a realidade das mortais viaxes en patera e a situación das persoas inmigrantes en España ás poboacións africanas.
No Faro de Vigo aparecía unha entrevista a un historiador, non lembramos o nome, que contaba dos emigrantes de antano [nós]. Non o localizamos na edición dixital, mais no ies o teremos na edición en papel.

De castros e aldeas

2008-06-08T18:01:00.003+02:00

O pasado 20 de Maio o alumnado de 1º da ESO foi de visita a Cuntis. Despois de traballar durante o curso as culturas prehistóricas e de ter feito algunha actividade especial co departamento de historia, foron coñecer a escavación de Castrolandín. E resultou que ali descubriron que todos vimos de África, pois tamén visitaron a exposición Onde as rúas non teñen nome, sobre unha expedición arqueolóxica a Manjäre, na Etiopía, na que os investigadores do CSIC encontraron moitas semellanzas entre a forma de vida nas montañas etíopes e a vida castrexa. A crónica, proximamente, aquí.

de dornas e caiucos

2008-06-03T20:32:00.003+02:00

No último número da revista Dorna, que edita a Asociación Cultural e Deportiva Dorna, da Illa de Arousa, podedes encontrar un artigo de Abdoulaye Bilal Traoré sobre embarcacións tradicionais senegalesas. Acompaña o artigo dun poema.

XO! AO RACISMO

2008-05-29T19:10:00.009+02:00

Nesta pubicacion da editorial A Nosa Terra temos un comic feito por distintos autores con imaxes e textos sobre o racismo. Un material moi interesante e imprescindible para traballar a través do humor o racismo nas aulas.

Ataques xenófobos en Sudáfrica

2008-05-28T15:46:00.003+02:00

Elroto ve o tema así.

revista de prensa 2

2008-05-28T15:20:00.004+02:00

Boas novas e malas novas ou, doutra maneira, como o traballo acaba por ser recoñecido e como non hai que ser branco para ser racista. Máis información aquí, aquí e aquí.

revista de prensa

2008-05-27T00:19:00.004+02:00

Dúas novas hoxe no El País relacionadas co que nos contou Berta Segovia na mesa redonda da semana pasada: a chegada dun novo caiuco ás Canarias; e os planos do goberno español para blindar esa vía de entrada ao tráfico de seres humanos. Será esa a solución?

Mesa redonda sobre cooperación

2008-05-22T20:22:00.006+02:00

Este martes, 20 de Maio, pasamos a tarde nunha actividades especial: contamos coa representación de tres ONGd's, que viñeron contarnos o seu traballo. A actividade tivo lugar no Salón de Plenos do Concello.
Quixemos contar coa representación de entidades que traballasen aquí, na Galiza, dando atención á poboación inmigrante; ao mesmo tempo queríamos escoitar a algunha entidade que levase proxectos de desenvolvemento no Senegal.

Berta Segovia contounos o labor que desenvolve CRUZ VERMELLA de Pontevedra desde o seu Programa de Inmigrates e Refuxiados.
Contounos que Cruz Vermella atende ás persoas inmigrantes, teñan papeis ou non, ofrecéndolles servizos de información e asesoramento integrais, é dicir, atendendo a todos os campos: legal, económico, social. Tamén nos contou que as persoas inmigrantes tamén piden axuda para volver ao seu país, ou para traer aquí ás súas familias. Berta destacou que a integración non debe ser das persoas inmigrantes na nosa sociedade, senón mutua entre o pobo de acollida e o grupo que chega. Vimos tamén un pequeno vídeo sobre a chegada de inmigrantes ás costas canarias.
Mónica Pereira falounos dos programas que Asemblea de Cooperación Pola Paz desenvolve en Senegal. A súa ONG traballa nunha rexión que acaba de pasar por unha guerra [Casamanza] e o que fan e colaborar con unha contraparte local para recuperar a zona e evitar que a mocidade teña que emigrar. O seu traballo ten carácter integral, atendendo aos campos da produción económica [apoio a cooperativas], educativo, sanitario e de desenvolvemento da sociedade civil [apoio a asociacións].
Finalmente, Abdoulaye Traore, senegalés, veunos contar do labor de dúas asociacións pontevedresas: a Asoc. Multicultural SINFRONTERAS e a Asociación Senegalesa de Pontevedra DIOCO. As dúas entidades prestan especial atención á necesidade de mellorar a autoestima das persoas inmigrantes. Abdoulaye achegounos a experiencia da inmigración pois puido contarnos de primeira man cales son as súas ansias e problemas. Explicou que un dos grandes obstáculos que teñen os seus compañeiros é o idioma, que lles dificulta a comunicación. Cre moi importante que nós coñezamos a cultura senegalesa. Pensa que as persoas inmigrantes son descoñecidas e precisan ser coñecidas. Ao final pediunos que reflexionásemos sobre as razóns que poden levar a alguén a arriscar a súa vida nunha viaxe de 800 kms. en inestábeis barcos de madeira.

Como actividade previa, repartimos a todo o alumnado e limos nas aulas este documento sobre a Cooperación para o Desenvolvemento.

Teatro-forum

2008-05-22T20:03:00.004+02:00

O pasado 7 de maio o noso alumnado de 1º da ESO puido participar na actividade de Teatro-Forum, que a ONG Asemblea de Cooperación Pola Paz nos ofreceu dentro do seu programa Escolas sen Racismo.
A actividade consistía na posta en escea, por parte de dous actores, de pequenos lances que tiñan a súa base en conflitos habituais na vida cotiá. Nenos e nenas podían interromper o desenvolvemento para alterar a trama das situacións, modificando actitudes das personaxes representadas. Foron tratados temas como o racismo, as relacións escolares, o acoso...
Organizámolo en dúas sesións, para que o grupo non fose excesivamente grande.
Estas son algunhas das conclusións recollidas das dúas sesións:

O ser rico ou pobre e o factor de raza teñen mais peso que a mesma condición de inmigrante.

Ø O racismo non serve para nada.

Ø Os inmigrantes: “depende a que veñen”.

Ø Desde que hai mais inmigrantes, aumentaron os secuestros de meniñas e meniños.

Ø Os futbolistas non se lles di nada, dependendo se son do noso equipo ou non.

TOUBAB

2008-05-10T19:29:00.003+02:00

Creo que a estas alturas non está de máis facer unha breve explicación do que é un toubab, porque non todos coñecemos o wolof (idioma de senegal e outros paises de África do oeste). Orixinalmente significou doutor, porque na época colonial os brancos que estaban alí eran médicos. Mais tarde toubab pasou a ser sinónimo de xente branca. Esa extraña tribu que nos paseamos de vez en cando por Senegal de visita e aos cales teñen un respeto absoluto
Pois se tedes a sorte de poder visitar Senegal, toubab é unha palabra que escoitaredes moito, porque é así como nos chaman aos blancos europeos. E non é que o utilicen nun senso racista, sería como aquí dicir negro, depende todo do tono en que se utilice.
Así cando vas paseando polas calles dos barrios de Dakar ou nos pobos e moi habitual ver os nenos sorindo e dicindo toubab, toubab.....

E aquí vai un video rapero que fala dos toubab e que creo que aos racistas non lles gusta moito. A disfrutalo...

Negros e albinos

2008-05-06T21:59:00.004+02:00

Hoxe no diario El País unha breve reportaxe sobre a realidade das persoas de raza negra albinas: ou de como unha persoa pode ser discriminada por ser branca.

Mécores, 7 de maio [actualización].

Cóntanos ajarotu que o grande cantor malinés, Salif Keita, é albino, razón pola cal sufriu moito durante a súa infancia: a súa cor era considerada símbolo de mala sorte polo pobo mandinga. Ademais, Salif quixo ser músico, pero a súa familia consideraba esa profesión indigna da súa clase: descía directamente dun rei do Imperio de Mali, Sundiata Keita. Con todo e iso, Salif Keita dános cancións como esta:

Dúas Áfricas no fin de semana...

2008-05-04T22:44:00.004+02:00

Na prensa desta fin de semana duas reportaxes sobre dúas Áfricas: no EPS, suplemento dominical do El País, unha sobre unha misión relixiosa en Serra Leoa, o país mais pobre de África; no Magazine, suplemento do Faro de Vigo, unha sobre a importancia da música no Senegal. As dúas interesantes; as dúas complementarias; as dúas desde mañá na biblioteca do IES.

Alunado do CEM HANN danza para nós

2008-04-28T10:15:00.005+02:00

Os nosos compañeiros do Cem Hamm, veñen de enviarnos este video no que alumnado do centro executa unha danza zulú. A calidade non é a mellor, pero nós gostamos moito do presente. A ver que lles enviamos nós agora...

Día Internacional da Loita contra a Malaria

2008-04-25T22:37:00.002+02:00

Soubemos polo xornal El País que hoxe é o Día Internacional de Loita contra a Malaria. Na web do xornal, podemos ver un vídeo explicativo do ciclo desta enfermidade.

xornais do mundo

2008-04-22T22:36:00.005+02:00

Na biblioteca do centro está aberta unha exposición sobre XORNAIS DO MUNDO. Por suposto, quen a visite, pode botar unha ollada a un par de xornais senegaleses. Tamén hai un par deles do seu país viciño, Guiné Bissau. África está representada.

cinema nas aulas

2008-04-20T13:19:00.004+02:00

No portal edualter están dispoñíbeis guías didácticas sobre películas desde as que podemos traballar temas e valores ligados aos obxectivos do noso programa:

Cartas de Alou, de Montxo Armendáriz, historia dun inmigrante senegalés en España.
Saïd, de Llorenç Soler, aventuras dun inmigrante magrebí en Barcelona.
Moolaadé, de Ousmane Sembene, autor do que xa vos contamos aquí, película que narra o conflito creado nunha aldea de Senegal porque unha veciña, Collé Ardo, protexe a catro nenas para que non sufran a ablación.
Madame Brouette, de Moussa Sene Absa, que nos conta de Matí, unha muller que, nun barrio de Dakar, acaba de matar ao seu home.
O Xardineiro Fiel, de Fernando Meirelles, historia do asasinato de Tessa Quayle, activista que denuncia as malas prácticas dunha multinacional farmacéutica en Kenia.

Falounos Amancio de outra película de interese para nós, Días de Gloria, de Rachid Bouchareb. Conta a historia de catro amigos senegaleses que van loitar á primeira guerra mundial co exército francés. O seu autor é o mesmo de Little Senegal, que conta da visita que un senegalés fai á súa familia americana. De Martin Pawley chegounos a suxerencia de visionar algunha obra de Djibril Diop Mambéty. Como non encontro guía didáctica para ningunha delas, teremos que facela nós: aquí temos unha axuda.
Eis os trailers dalgunha das películas:

cooperación?

2008-04-12T13:03:00.002+02:00

El roto é un dos debuxantes do diario El País. As súas viñetas diarias son un golpe de ironía dado directamente nas nosas consciencias. A de hoxe ten que ver co noso proxecto.

Binta e a Grande Idea

2008-04-11T17:07:00.008+02:00

Binta e a Grande Idea e unha curtametraxe elaborada por Javier Fesser, en Casamance no sur de Senegal. Esta é unha das 5 historias que compoñen a pelicula "En el mundo a cada rato", producción de TUS OJOS e Pendelton, cuios beneficios están destinados a programas de UNICEF.
Cando descubrimos esta curtametraxe pareceunos imprescindible introducila como unha das actividades iniciais do noso proxecto. Acompañamola dun cuestionario no que o alumnado faría unha valoración do que se mostra sobre Senegal e as súas xentes.
Estamos moi contentos de poder disfrutar desta maravilla cinematográfica na que a través dos ollos dunha nena, Binta; de 7 anos e o seu pai, unha mostra exemplar da humanidade dos africanos, nos levan nunha maravillosa viaxe por este pequeno pobo e as suas xentes, ata unha realidade cotiá das xentes de Africa, a sua visión positiva do mundo e a preocupación pola perda de valores e consecuencias do desenvolvemento das nosas sociedades.
En realidade todos estamos convencidos de que o pai de Binta ten unha grande idea ao pensar que un "toubab", un blanquito europeo, podería aprender moitas cousas en África...

como é áfrica para min?

2008-04-10T23:17:00.006+02:00

Este é o título da primeira actividade que preparamos para o noso alumnado. Consistiu nun inquérito xeral sobre África, co obxectivo de coñecermos as ideas e [pre]conceitos sobre os que tiñamos que partir no noso traballo. Foi traballado nas titorías durante o mes de Febreiro.

Os resultados do inquérito, nom por agardados son menos sorprendentes. O primeiro que observamos é que o noso alumnado autoconcíbese como ignorante: afirma saber moi pouco de África. En case todas as cuestións propostas, a porcentaxe máis elevada é a resposta non sabe/ non contesta. E moitas veces é porque non relacionan coñecemento que nós sabemos que si posúen [só un 12% asociou as Pirámides de Exipto á arte africana, cando todos as coñecen]. En algúns casos o descoñecemento afirmado é absoluto: o 97% non é quen de citar unha persoa gobernante.

Por outra parte, a maioría asocia África á cor negra, tanto en xeral [unha cor: case o 60%] como na cor de pel [só un 2% indica que en África hai persoas brancas e negras]. Esta asociación lévaos a pensar en case todo momento na África subsahariana, e esquecer que o norte, o Magrebe, tamén é África.

Citan o deserto ao falar de paisaxes [40%] e cores [amarelo 23%] pero cando pensan en persoas é o negro o que lles sae. Até tal ponto levan a asociación que para eles todo o negro é africano, sendo o anuncio televisivo da bebida Malibú [enmarcado no Caribe] unha das respostas maioritarias [17%] e futbolistas brasileiros citados no item de deportistas.

Asocian tamén África con natureza salvaxe: a sabana [21%], os animais da selva [león 35%], o taparrabos como prenda de vestir [27%] son os seus referentes principais, o cal é normal se atendemos a que as películas máis citadas son O Rei León [24%] e Memorias de África [23%].

África é tamén asociada á miseria: na roupa, xunto cos taparrabos, aparecen a roupa vella/farrapos [19%], nos cheiros as respostas con connotacións negativas [a morto, a podre, a suxo] chegan ao 20%. Nos anuncios publicitarios, asocian con África os das campañas humanitarias das ong´s [14%]. Non son citados animais domésticos [3%] e nas paisaxes case non aparecen as humanizadas [3%]. Para o noso alumnado, África non é urbana.

E descobrimos tamén quen é o embaixador de África no mundo [no adolescente cando menos]: Eto'o, deportista que recibe un 60% de respostas, sendo tamén a súa selección futbolística a máis citada [34%].

A imaxe que teñen da África pode ser tópica, pode ser típica, pode ser incerta [ou non] mais é a imaxe que nós, as persoas adultas, lles transmitimos: a canción que máis asocian á África é a do Cola-cao [21%], que tamén aparece na comida [6%] e nos anuncios [11%]. E esa canción eles non a inventaron, alguén lla ensinou...

birima

2008-03-28T17:52:00.007+01:00

A multinacional Benetton, coñecida polas súas impactantes campañas publicitarias, acaba de aliarse con Youssou N'Dour, un dos máis famosos músicos africanos, para apoiar un proxecto de microcréditos que este cantante promociona.

A campaña titúlase áfrica works, coa intención de demostrar que África non quere vivir de limosnas, senón do seu traballo. Para iso, as persoas protagonistas dos novos anuncios de Benetton son as beneficiarias do proxecto da cooperativa de microcréditos Birima.
Supoñemos que haberá debate e controversia sobre a bondade ou maldade da campaña. Entretanto, o músico preparou esta nova versión de Birima, unha das súas cancións preferidas, para alegrarnos a vida un pouco:

kasumai materiais

2008-03-27T18:05:00.004+01:00

Para non sobrecargar o blog con información pesada, optamos por crear esta páxina web na que iremos aloxando todos os materiais que o grupo de traballo elabore, e que sexan demasiado extensos para ocupar un post.
De entrada, xa está colocado un estracto do Proxecto que presentamos ao Premio Valora, e que é o que guía as actividades que levaremos a cabo nestes dous anos.
Nos próximos días tentaremos colocar outras cousas que xa fixemos, para compartilas con quen as precise.

os wolof 2

2008-03-25T23:50:00.002+01:00

Durante este curso é o que ven, intercambiaremos traballos, actividades, información e cotilleos co alumnado de dous centros públicos senegaleses. Un deles encóntrase nun barrio de Dacar, Hann, e son os mozos e mozas das fotos do anterior post. Dinos o profe que son sobre 60 persoas por aula. Nada comparado ao de aquí.
Desde o barrio de Hann saía, antes de que fose reforzada a vixianza costeira, moitos dos caiucos que malchegaban a Canarias ou se perdían no fondo do océano.

Exibir mapa ampliado

O outro centro co que traballaremos está nunha cidade, perto de Dacar, de nome Rufisque.

Exibir mapa ampliado

OS WOLOF

2008-03-25T12:29:00.006+01:00

OS NOSOS COMPAÑEIROS DO CEM HANN DE DAKAR

ébano

2008-03-24T13:12:00.005+01:00

Para quen queira coñecer un pouco mellor a historia recente de áfrica, os diversos procesos de descolonización que protagonizaron os seus habitantes, comprender máis a senrazón das guerras que a masacraron, e achegarse un algo á maneira de vivir das persoas que a poboan, nada mellor que as crónicas de Ryszard Kapuscinski.
Kapuscinski foi un reporteiro da vella escola que morreu hai ben pouco. Alí onde había un conflito, onde estouraba unha guerra ou unha revolución, onde un imperio ou unha ditadura caían, alí estaba o xornalista para contarnos a historia desde a súa particular visión.
Ébano é unha selección de artigos e reportaxes realizadas na África ou sobre a África. Con estes textos, que comezan coa crónica da independencia de Ghana, primeiro país africano que a conseguiu, saberemos máis [ou un pouco para quen comece a sua andaina polo continente] dos seus líderes, como Lumumba, de grandes conflitos aínda latentes, como o de Ruanda, das páxinas máis vergonzantes da historia, como o proceso de xustificación do apartheid sudafricano, e pormenores da vida cotiá, que tamén son da historia: como coller un autobús e non morrer de impaciencia, que é pasar un ataque de malaria, por que en xeral as persoas senten desconfianza cara os brancos...
Kapuscinski logra coas súas crónicas que África estea un pouco máis perto.

Aquí podemos escoitar a voz de kapuscinski, en castelán, falando do seu traballo e dos seus libros:

as nanas do baobab

2008-03-14T12:30:00.006+01:00

Desde hoxe podemos achegarnos a África a través dos seus cantos de berce. Canciones infantiles y nanas del baobab é un libro, acompañado dun CD, que recolle 30 cantos infantís da África negra. O libro ten autoría colectiva: Chantal Grosléziat para a recopilacións das cancións, Élodie Nouhen para as ilustracións, e Paul Mindy para a dirección musical.
A edición, en forma de álbum, está moi coidada, con debuxos coloristas que representan escenas cotiás da vida infantil.
en cada páxina encontramos unha das cancións do álbum, na língua orixinal [wolof, lingala, peul, bamena, soninké, etc.] e coa tradución ao castelán. Ademais, conta cun pequeno epílogo no que unha especialista, Chantal Grosléziat, fai unha breve explicación de cada letra/tema.

África, mi pequeño Chaka

2008-03-13T11:11:00.004+01:00

Outra compra para a sección aficana da biblioteca é este álbum ilustrado: África, pequeño Chaka, obra de Marie Sellier e Marion Lesage.
Chaka é un neno curioso, que gosta de saber cousas do seu mundo. O libro ten unha estrutura sinxela: en cada páxina, Chaka pregunta ao seu avó por algunha historia do seu pobo, e o avó inicia um breve relato partindo do esquema que titula a obra: Meu pai, pequeno, Chaka... A chegada das chuvias, pequeno Chaka... en fin, África, pequeno Chaka.
Un elemento importantísimo no libro son as impresionantes ilustracións de Marion Lesage, case sempre en cores ocres, acompañadas de fotografías de obras de arte africanas (instrumentos, esculturas, máscaras...) conservadas no museu do Quai Branly, de París.

O xiro postal

2008-03-06T18:24:00.004+01:00

Unha das accións prevista dentro do noso Proxecto Valora é dotar á Biblioteca Escolar dunha sección temática sobre a África. Estamos a facer as primeiras compras, que vos iremos presentando neste espazo pouco a pouco.
Por agora as publicacións adquiridas están na sá de profesorado a previa disposición das docentes do centro, por ver se estes materiais nos inspiran actividades para as aulas. Despois pasarán a disposición de toda a comunidade educativa do IES.
Hoxe convidamosvos a coñecer O Xiro Postal, unha moi breve noveliña do senegalés Ousmane Sembène. Conta as desventuras, voltas e reviravoltas que pasa o protagonista, un home procedente dun barrio humilde de Dakar, para cobrar xiro postal que un sobriño lle envía de París. Unha reflexión sobre as dificultades das persoas pobres e analfabetas para poder facer as cousas máis simples da vida cotiá.
Ousmane Sembène, o autor, é protagonista dunha vida que nos podería servir de exemplo a moitas persoas. A noveliña conta cun epílogo de Martin Pawley no que nos achega á súa figura. Aí sabemos que ademais de escritor, foi cineasta, autor de fermosas películas como Moolaade, que a ver se poidéramos conseguir para a biblio. Entretanto, aquí vos vai unha mostra:

cesária évora: áfrica nossa

2008-02-27T17:13:00.002+01:00

Botamos a navegar

2008-02-27T16:39:00.002+01:00

Un grupo de persoas do IES Illa de Arousa pensamos na posibilidade de achegarnos a outro lugar, lonxe de nós, coa intención de coñecelo e darnos a coñecer. Queríamos que o noso alumnado aprendese a valorar as culturas diferentes da propia desde o autocoñecemento.
Ao final optamos por dirixir os nosos sentidos todos ao Senegal.
Para iso preparamos un proxecto que presentamos á convocatoria do Plan Valora da Consellaría de Educación. Levamos un dos premios!
Desde este trimestre estamos a desenvolver as actividades que propuxemos, e que se estenderán ao longo de dous cursos académicos. Saberemos máis do Senegal cando acabe esta viaxe? Nós estamos convencidas de que si.

Kasumai!!